Tweeluik over politiecommissaris Van den Hof

HOOGEZAND Iedere dinsdag in de afgelopen 2,5 jaar reisde Foppe Walters uit Hoogezand naar het Nationaal Archief in Den Haag. Hij deed hier onderzoek naar politiecommissaris Van den Hof, die ten tijde van de Tweede Wereldoorlog uit naam van de SD tekeer ging in Oost-Groningen.

Zijn intensieve onderzoek naar Van den Hof heeft geresulteerd in twee boekwerken die sinds enkele weken in een aantal winkels verkrijgbaar zijn.

De inmiddels 62-jarige Foppe Walters komt van oorsprong uit Winschoten. „Mijn vader vertelde vroeger wel eens over de oorlog. Hij zei dan meer dan eens, ‘die Van den Hof had nogal wat op zijn kerfstok’. Het intrigreerde mij en ben op onderzoek uit gegaan. De berichtgeving in krantenarchieven was minimaal en dus ging ik verder zoeken.” Eenmaal in het archief in Den Haag, stuitte Walter op een gigadossier. Een puzzel van duizenden stukjes waarin Foppe zich vastbeet.

Van den Hof was een Jodenhater. Nadat hij een ondergedoken Joodse jongeman had opgepakt, voegde hij de onderduikgeefster toe: ‘Voor het laten onderduiken van een Jood zou ik zelfs mijn eigen moeder arresteren.’ Hij spoorde vele Joden op in Oost-Groningen en zond ze door naar kamp Westerbork.

Op de vraag wat het maakte dat hij zo geintrigeerd werd om juist over deze man boeken te schrijven, zegt Walters het volgende: „het boeide me hoe iemand, die voor de oorlog een goed vakman was met een vriendelijk karakter, al vlug een handlanger van de NSD werd. Ik stuitte natuurlijk op een enorme berg narigheid en ik heb geprobeerd alle gebeurtenissen integraal te verwoorden vanuit het archief. De boeken zijn in verhaalvorm geschreven maar is een aaneenschakeling van feiten. Ik pas ervoor om te zeggen ‘zo zit het’, ik heb dus geen verhaal geschreven waar mijn mening of emoties een plek in hebben.”

In totaal heeft Foppe, die jarenlang in de psychiatrie werkzaam was, vier jaar aan de boeken gewerkt. Het eerste deel beschrijft de periode tot april 1944 en het andere boek gaat verder waar deel 1 stopt. De boeken hebben als titel ‘Politiecommissaris Van den Hof en het Scholtenhuis’ gekregen. Gebeurtenissen in het beruchte Scholtenhuis in Groningen hebben een plek in het boek. Daarnaast spreiden de verhalen zich eigenlijk over de gehele provincie uit. Zo wordt de 4-voudige moord in Kiel - Windeweer aangehaald, de arrestatie van verzetsmannen in Slochteren en in ruime mate wordt ook Van den Hofs nauwe samenwerking met de leden van de Sicherheitspolizei Evert Drost (bijgenaamd ‘de Schrik van Zeist’) en Harry Bouman (opgegroeid in Hoogezand) beschreven. „Van den Hof deed het vol vuur en stond er volkomen achter. Iets dat veel agenten niet deden.”

De twee boeken zijn te koop bij BRUNA in Winschoten en Hoogezand, en bij Godert Walter in Groningen. Elk deel kost 19 euro.